Eylülde yaşanan fon krizi, yatırım fonları ve borsada sert kayıplara yol açtı. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre yatırım fonlarının toplam portföy büyüklüğü bir ayda 1,2 trilyon lira azalırken, hisse senedi hesabındaki varlıklarını sıfırlayan yatırımcıların sayısı 50 bini aştı. En büyük kayıplar ise yüksek tutarlı portföylere sahip yatırımcılarda görüldü.
FONLARDA PORTFÖY BÜYÜKLÜĞÜ 9,26 TRİLYON LİRAYA GERİLEDİ
MKK verilerine göre yatırım fonlarının toplam portföy büyüklüğü ağustostaki 10 trilyon 436 milyar 653 milyon liradan eylül sonunda 9 trilyon 264 milyar 833 milyon liraya indi. Böylece bir ayda yüzde 11,23’lük düşüş yaşandı.
Portföyü 0-1 lira aralığında kalan yatırımcıların sayısı eylülde 1.133 artarak 64 bin 378’e ulaştı. Portföyü 2-10 bin lira arasında bulunan yatırımcı sayısı da 13 bin 150 yükseldi. Toplam yatırımcıların yüzde 60’ını oluşturan bu gruptaki değişim, portföyünü tamamen boşaltmasa da küçülten yatırımcıların sayısındaki hareketliliğe işaret etti.
EN BÜYÜK KAYIP 10 MİLYON LİRA ÜZERİNDEKİ PORTFÖYLERDE
Yatırım fonlarında portföy büyüklüğü arttıkça kayıplar da belirginleşti. Portföyü 10-50 bin lira arasında bulunan yatırımcıların sayısı yüzde 4,66, portföy değerleri yüzde 5,17 azaldı. 50-100 bin lira aralığında yatırımcı sayısı yüzde 6,54, portföy değeri yüzde 6,66 geriledi.
100-250 bin lira grubunda yatırımcı sayısındaki düşüş yüzde 7,39’a, portföy değerindeki kayıp yüzde 7,29’a ulaştı. 250-500 bin lira aralığında bu oranlar sırasıyla yüzde 6,51 ve yüzde 6,70 olarak kaydedildi.
500 bin-1 milyon lira arasında portföyü bulunan yatırımcıların sayısı yüzde 7,36, portföy değerleri yüzde 7,59 düştü. 1-5 milyon liralık portföy grubunda yatırımcı sayısı yüzde 8,48, portföy değeri yüzde 8,84 gerilerken, 5-10 milyon lira aralığında kayıplar sırasıyla yüzde 9,53 ve yüzde 9,72 oldu.
Toplam fon portföyünün yüzde 79,56’sını oluşturan 10 milyon lira ve üzerindeki portföylerde ise daha sert bir gerileme yaşandı. Bu gruptaki yatırımcı sayısı yüzde 9,19 azalırken portföy büyüklüğü yüzde 14,39 düşerek 8,84 trilyon liradan 7,56 trilyon liraya indi. Bu grubun toplam portföy içindeki payı da ağustosa göre 1 puan geriledi.
BORSADA 50 BİN YATIRIMCI PORTFÖYÜNÜ BOŞALTTI
Fon krizinin etkileri hisse senedi piyasasında da hissedildi. MKK verilerine göre toplam hisse senedi portföy değeri, ağustosa kıyasla 2 trilyon 172 milyar 799 milyon lira azalarak 7 trilyon 343 milyar 88 milyon liraya geriledi. Böylece hisse senedi portföylerinde yüzde 22,83’lük düşüş kaydedildi.
Hisse senedi hesabında 0-1 lira arasında portföyü bulunan yatırımcıların sayısı eylülde 50 bin 234 arttı. Bu veri, hesabını kapatmadan hisse senedi portföyünü boşaltan yatırımcıları gösteriyor.
Portföyünü sıfırlayan yatırımcı sayısındaki artışın, geçen yıl yaşanan siyasi kriz ve bu yıl şubat sonunda başlayan savaş dönemlerinde kaydedilen seviyeleri de aştığı belirtildi. Fon krizinin ardından hisse senetlerinde görülen taban fiyat serileri ve sert satışlar da portföylerdeki kayıplarda etkili oldu.
BÜYÜK YATIRIMCILARIN BORSADAN ÇIKIŞI HIZLANDI
Hisse senedi piyasasında hem yatırımcı sayısının hem de portföy değerinin çift haneli gerilediği gruplar, 500 bin lira ve üzerindeki portföylere sahip yatırımcılar oldu.
500 bin-1 milyon lira aralığında portföyü bulunan yatırımcıların sayısı yüzde 13,76, portföy değerleri yüzde 13,95 azaldı. 1-5 milyon lira grubunda yatırımcı sayısındaki düşüş yüzde 20’yi aşarken portföy değerindeki kayıp yüzde 21,07 olarak hesaplandı.
5-10 milyon lira aralığında yatırımcı sayısı yüzde 24,47, portföy değeri yüzde 24,46 geriledi. Toplam hisse senedi portföy değerinin yüzde 85,77’sini oluşturan 10 milyon lira üzerindeki portföy grubunda da yatırımcı sayısı yüzde 23,09 düştü. Bu grubun portföy büyüklüğü yüzde 23,57 azalarak 6,3 trilyon liraya indi.
YABANCILARIN FON PORTFÖYÜNDE YÜZDE 54 KAYIP
Eylül ayında yabancı yatırımcıların yatırım fonlarındaki varlıkları da sert biçimde geriledi. Ağustosta 532 milyar 588 milyon lira olan yabancı yatırımcıların toplam fon portföyü, eylülde 245 milyar 28 milyon liraya düştü. Böylece portföy büyüklüğü yaklaşık yüzde 54 küçüldü.
Bu gerilemede fon krizinin yanı sıra, özellikle para piyasası fonlarına yönelen carry trade kaynaklı sermayeye uygulanan yüzde 10’luk stopajın da etkili olduğu değerlendirildi.
